Kraamzorg bij een tweeling: hoeveel uur?

Krijg je een tweeling? Dan wordt je kraamtijd anders dan bij één baby. Je bevalt in het ziekenhuis, je baby's komen vaak wat eerder en thuis zijn er twee kleintjes om te voeden en te verzorgen. Het Landelijk Indicatieprotocol Kraamzorg (LIP) houdt daar rekening mee.

Je leest hier hoeveel uur kraamzorg je bij een tweeling kunt krijgen, wat er gebeurt als je baby's in de couveuse liggen, wat het kost en hoe je het regelt.

Kraamzorg bij een tweeling in het kort

• Je bevalt van een tweeling altijd in het ziekenhuis, onder begeleiding van een gynaecoloog.
• Volgens het LIP kan er bij een meerling tot 2 uur kraamzorg per dag extra worden ingezet, maximaal 8 dagen. Dat is maximaal 16 uur extra.
• Die extra uren gelden voor de dagen dat de baby's thuis zijn.
• Het totaal blijft binnen de wettelijke grens van 24 tot 80 uur kraamzorg.
• Thuis betaal je in 2026 een eigen bijdrage van € 5,70 per uur. Voor kraamzorg in het ziekenhuis betaal je geen eigen bijdrage.
• Meld je tweeling zo snel mogelijk bij je kraamzorgbureau.

Een tweeling is niet zeldzaam: volgens het CBS werden er in 2024 in Nederland 2.448 tweelingen geboren.

Waar beval je van een tweeling?

Bij een tweeling verwijst je verloskundige je naar het ziekenhuis en neemt een gynaecoloog de begeleiding over. Je krijgt vaker controles en groei-echo's, omdat de kans op vroeggeboorte, groeiachterstand of hoge bloeddruk groter is.

Ook de bevalling is in het ziekenhuis. Thuis bevallen van een tweeling is in Nederland dus geen optie. Volgens De Verloskundige (KNOV) beval je meestal eerder dan bij één baby:

• eeneiige tweeling: meestal tussen 36 en 37 weken;
• twee-eiige tweeling: meestal tussen 37 en 38 weken.

Vaak kun je vaginaal bevallen, vooral als de onderste baby met het hoofd naar beneden ligt. Soms is een keizersnede nodig.

Omdat het een medische bevalling is, betaal je geen eigen bijdrage voor de bevalling zelf. Wil je meer weten over de verschillen tussen thuis, poliklinisch en medisch bevallen? Lees dan Thuis bevallen of ziekenhuis? Zo kies je.

Hoeveel uur kraamzorg krijg je bij een tweeling?

Hoeveel uur kraamzorg je krijgt, hangt af van je situatie. De basis is het standaardpakket uit het LIP: 49 uur bij borstvoeding en 45 uur bij flesvoeding, verdeeld over 8 dagen. Hoe dat precies werkt, lees je in Hoeveel uur kraamzorg? LIP-indicatie.

Een meerling is in het LIP een zogeheten meerfactor. Dat is een situatie waarin je meer zorg nodig hebt dan het standaardpakket. Het protocol zegt het zo: tijdens de dagen dat de baby's thuis zijn, kan per dag maximaal 2 uur extra kraamzorg worden ingezet, voor maximaal 8 dagen. Afhankelijk van de situatie kan bij een meerling ook kraamzorg op de negende en tiende dag worden overwogen.

Rekenvoorbeeld

Stel: je krijgt een standaardindicatie van 49 uur en je mag direct na de bevalling met je baby's naar huis. Dan kan er met de meerfactor maximaal 8 × 2 = 16 uur bij komen. Je komt dan uit op maximaal 65 uur.

Lig je na de bevalling eerst een paar dagen in het ziekenhuis? Dan gaan er uren van je indicatie af. Per opnamedag gaat er een achtste deel af, de dag van ontslag niet meegerekend. Bij 49 uur en ontslag op dag 4 blijft er volgens het LIP 31 uur over voor dag 4 tot en met 8. Komen je baby's ook op dag 4 mee naar huis, dan kan er voor die 5 dagen maximaal 5 × 2 = 10 tweelinguren bij. Samen is dat maximaal 41 uur. Hoe die aftrek werkt, leggen we uit in Kraamzorg na een keizersnede.

Dit is de maximale ruimte in het protocol, geen garantie. De verloskundige en de kraamverzorgende bepalen samen wat jij nodig hebt.

Andere factoren die meetellen

Bij een tweeling spelen vaak meer dingen tegelijk. Het LIP kent onder andere deze meerfactoren:

• Niet fysiek zelfredzaam, bijvoorbeeld na een zware bevalling of keizersnede: tot 2 uur per dag, maximaal 10 uur.
• Problemen met voeden bij moeder of kind: 1 uur per dag, maximaal 8 uur.
• Twee andere kinderen jonger dan 4 jaar (of drie jonger dan 6): een half uur per dag.

Zo kan je indicatie verder oplopen, tot het wettelijke maximum van 80 uur inclusief partusassistentie.

Wie bepaalt het aantal uren?

Tijdens de intake, ongeveer twee maanden voor de bevalling, maakt het kraamzorgbureau een schatting. Omdat een tweeling vaak eerder komt, plan je die intake liever niet te laat.

Het definitieve aantal uren wordt na de bevalling vastgesteld. Volgens Zorginstituut Nederland doet de kraamverzorgende dat samen met de verloskundige. Bij thuiskomst uit het ziekenhuis kijkt de verloskundige opnieuw naar je situatie. Dat heet een herindicatie. Verandert er later iets, dan kan er nog een herindicatie volgen.

Als je tweeling in de couveuse of op de neonatologie ligt

Worden je baby's te vroeg geboren of zijn ze erg klein? Dan gaan ze soms eerst naar de couveuse-afdeling of neonatologie. Jij mag dan misschien eerder naar huis dan je baby's. Veel ouders blijven (deels) in het ziekenhuis; hoe lang dat kan, bespreek je met de kinderarts.

Wat betekent dat voor je kraamzorg?

• Jij bent thuis, je baby's nog niet. De kraamzorg wordt opnieuw bekeken. Zorg die direct met de baby's te maken heeft, vervalt in die periode. Zorg voor jou blijft wel mogelijk, zoals controles, hulp bij kolven en borstvoeding, en hygiëne. Dat bepalen jij, de verloskundige en de kraamverzorgende samen.
• Je baby's komen later thuis. Dan kun je soms nog een aantal uren kraamzorg krijgen. Dit heet couveuse-nazorg. Je krijgt dan hulp bij de verzorging van je baby's. Of je daar recht op hebt, verschilt per situatie. Bespreek het in het ziekenhuis en met je kraamzorgbureau.

Hebben je baby's langer dan tien dagen in het ziekenhuis gelegen, dan kan uitgestelde kraamzorg een optie zijn. Of en hoe dat vergoed wordt, verschilt per verzekeraar en polis. Meer hierover lees je in Kraamzorg na een keizersnede.

Wat doet de kraamverzorgende bij een tweeling?

De taken zijn grotendeels hetzelfde als bij één baby, maar dan dubbel: controles van jou en je baby's, hulp bij de voeding, uitleg over de verzorging en zorg voor hygiëne en huishouden. Een overzicht van alle taken vind je in Wat doet kraamzorg? Zo gaat de kraamweek.

Bij een tweeling ligt de nadruk vaak op:

• Borstvoeding voor twee. Je kunt een tweeling gewoon borstvoeding geven. Je lichaam maakt melk aan volgens vraag en aanbod. Je kunt je baby's tegelijk voeden of om de beurt. Het één is niet beter dan het ander.
• Kolven. Zijn je baby's nog te zwak om zelf te drinken, bijvoorbeeld door vroeggeboorte? Dan kun je eerst kolven. Dat helpt ook de melkproductie op gang.
• Een ritme vinden. Twee baby's voeden en verschonen vraagt planning. De kraamverzorgende helpt je daarbij, zodat jij ook kunt rusten.

Lukt de borstvoeding niet goed? Vraag dan om een lactatiekundige.

Kraamzorg regelen bij een tweeling: zo pak je het aan

Meld je tweeling zo snel mogelijk

De KNOV adviseert om het kraamzorgbureau te laten weten dat je een tweeling krijgt zodra je het weet. Dan kan het bureau extra kraamhulp inplannen. Heb je je nog niet aangemeld? Lees dan eerst Kraamzorg aanvragen: wanneer en hoe?.

Vraag naar ervaring met meerlingen

Niet elk bureau heeft evenveel ervaring met tweelingen. Stel deze vragen bij je aanmelding of de intake:

• Hoe vaak verzorgen jullie een tweeling of meerling?
• Wat gebeurt er als mijn baby's een paar weken te vroeg komen?
• Bieden jullie couveuse-nazorg als mijn baby's later thuiskomen?
• Krijg ik zoveel mogelijk dezelfde kraamverzorgende?
• Kan de intake bij mij thuis plaatsvinden? (Bij een meerling kan dat volgens het LIP op jouw verzoek.)

Op KiesKraamzorg vermelden onder meer Meerbaby's Kraamzorg in Hoofddorp, Kraamzorg Meer Aandacht in Leiden en Kraamzorg Woerden op hun eigen site dat ze zorg bij meerlingen bieden. Via kraamzorg zoeken vind je bureaus in jouw regio. Meer tips staan in Kraamzorgbureau kiezen: waar let je op?.

Let op: je zorgverzekeraar heeft niet met elk bureau een contract. Dat kan invloed hebben op je vergoeding, dus check vooraf je polis.

Wat kost kraamzorg bij een tweeling?

Voor kraamzorg thuis betaal je in 2026 een eigen bijdrage van € 5,70 per uur. Voor kraamzorg in het ziekenhuis betaal je geen eigen bijdrage. Kraamzorg valt niet onder het eigen risico, en voor partusassistentie betaal je ook niets.

Krijg je door je tweeling meer uren, dan betaal je ook meer eigen bijdrage. Een paar voorbeelden voor de uren thuis:

• 49 uur: € 279,30
• 65 uur: € 370,50
• 80 uur (maximum): € 456,00

Een aanvullende verzekering vergoedt soms (een deel van) de eigen bijdrage. Alles over kosten en vergoedingen lees je in Kosten kraamzorg 2026: eigen bijdrage. Vraag bij je verzekeraar ook na wat je bij een tweeling krijgt in het kraampakket.

Na de kraamweek: hulp en verlof

Na de kraamweek sta je er zelf voor, met twee baby's. Thuisarts adviseert om al tijdens de zwangerschap te bedenken van wie je hulp vraagt, of gezinshulp aan te vragen bij de thuiszorg.

Bij een tweeling heb je ook recht op meer verlof. Volgens de Rijksoverheid krijg je 10 weken zwangerschapsverlof en minimaal 10 weken bevallingsverlof: samen minimaal 20 weken. Komen je baby's eerder, dan tel je de gemiste weken zwangerschapsverlof op bij je bevallingsverlof.

Veelgestelde vragen

Hoeveel uur kraamzorg krijg je bij een tweeling?

Dat hangt af van je situatie. Volgens het LIP kan er bij een meerling tot 2 uur per dag extra worden ingezet, maximaal 8 dagen. Bovenop een standaardindicatie van 49 uur kom je dan op maximaal 65 uur. Andere factoren kunnen het aantal verder verhogen, tot maximaal 80 uur.

Hoeveel dagen kraamzorg krijg je bij een tweeling?

Meestal krijg je kraamzorg tot en met dag 8 na de bevalling. Bij een meerling kan, afhankelijk van de situatie, ook kraamzorg op dag 9 en 10 worden overwogen. In bijzondere situaties kan het langer.

Kan ik thuis bevallen van een tweeling?

Nee. Bij een tweeling beval je in het ziekenhuis, met een gynaecoloog. Na de bevalling krijg je wel gewoon kraamzorg thuis, zodra jij en je baby's naar huis mogen.

Krijg ik kraamzorg als mijn tweeling in de couveuse ligt?

Ja, voor jezelf. Ben jij thuis en liggen je baby's nog in het ziekenhuis, dan krijg je zorg die op jou gericht is, zoals controles en hulp bij kolven. Komen je baby's later thuis, dan is soms couveuse-nazorg mogelijk. Bespreek dit met het ziekenhuis en je kraamzorgbureau.

Betaal ik meer bij een tweeling?

Je betaalt € 5,70 per uur kraamzorg thuis (2026). Meer uren betekent een hogere eigen bijdrage: 16 extra uren kosten € 91,20. Een aanvullende verzekering vergoedt soms een deel.

Dit artikel is met zorg samengesteld door de redactie van KiesKraamzorg op basis van het Landelijk Indicatieprotocol Kraamzorg, Zorginstituut Nederland, de KNOV (De Verloskundige), Thuisarts, de Rijksoverheid en het CBS. Bedragen gelden voor 2026. Twijfel je over jouw situatie? Bespreek het met je verloskundige, gynaecoloog of kraamzorgbureau.